Loog Kalbfleisch of zijn liefje?

Veel vragen over rol NMa-voorzitter in slepende Chipshol-affaire

Tom Kreling Jeroen Wester

artikel artikel | Woensdag 13-04-2011 | Sectie: Economie | Pagina: 29 | Tom Kreling; Jeroen Wester

NRC, 13 april 2011 Origineel

De Kamer wil opheldering van minister Verhagen over de positie van NMa-baas Kalbfleisch. Die is betrokken bij de Chipshol-zaak. Loog Kalbfleisch onder ede?

BWV 82 luidde de cadeausuggestie van Pieter Kalbfleisch en zijn echtgenote Marleen Zuijderhoudt in 2007 bij een verjaardagsconcert in de Haagse Kloosterkerk. Een geintje dat de genodigden even bezighield. Het bleek te gaan om de eerste aria van de 82ste cantate van de Bach Werke Verzeichnis: Ich habe genug.

Bestuursvoorzitter Kalbfleisch van de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) en zijn vrouw houden van feestjes en partijen. Een haringparty, de nieuwjaarsreceptie van het Haags Residentieorkest waarvan Kalbfleisch voorzitter is of een dinertje bij hun woonark Grote Beer in Rijnsaterwoude. De VVD'er is een netwerker die vaak in het Stan Huygens Journaal van De Telegraaf staat.

Maar de laatste tijd is Kalbfleisch om andere redenen in het nieuws. Gistermiddag besloot de Tweede Kamer opheldering te vragen aan minister Verhagen over de verhalen die over Kalbfleisch de ronde doen.

Dat begon in 2007 toen er een anonieme brief opdook in de slepende Chipshol-affaire. In de brief stond dat Kalbfleisch zich met collega-rechter Hans Westenberg schuldig had gemaakt aan belangenverstrengeling toen hij in de jaren negentig rechter was in Den Haag. (zie inzet)

Maar ja, dat was een anonieme brief. Tot vorige week. Toen werd de schrijver van de brief gehoord. Het bleek een vrouwelijke griffier van de Haagse rechtbank die eind jaren tachtig een relatie met Kalbfleisch had. Ze herhaalde de beschuldigingen uit de anonieme brief en zei dat Kalbfleisch meineed heeft gepleegd. Want vorig jaar ontkende de NMa-bestuursvoorzitter onder ede alle beschuldigingen uit de anonieme brief. Ik kan u zeggen dat er maar weinig juiste dingen in staan, zei hij toen.

De vraag is nu: Wie heeft onder ede gelogen? Kalbfleisch of zijn voormalige geliefde?

Kalbfleisch heeft sinds vorige week het Haagse pr-bureau Sparrow & Partners ingehuurd. Zij laten weten dat Kalbfleisch zich bij zijn eerdere verklaring houdt.

Maar er zijn meer vragen. Kalbfleisch was van eind 1982 tot begin 2003 commissaris bij Vomar Voordeelmarkt, een bedrijf dat ook zakelijke belangen had in grond rond Schiphol. Kalbfleisch meldde zijn nevenfunctie pas in 1996 bij de Haagse rechtbank. Terwijl in de jaren daarvoor zijn collega-rechter Westenberg al procedures rond Chipshol behandelde.

De verplichting om nevenfuncties te melden, geldt pas vanaf 1996, zegt een woordvoerder van Sparrow & Partners. Maar het register bestond al veel langer. Waarom Kalbfleisch zijn commissariaat niet eerder meldde? Het was algemeen bekend dat hij dit commissariaat had.

Dan zijn er nog vragen over het inhuren van rechter Westenberg. Namens de NMa vroeg Kalbfleisch hem in 2007 om juridisch advies. Westenberg liet zich hiervoor betalen. Toen dit vorig jaar bekend werd, haalde de Raad voor de Rechtspraak hard uit naar Westenberg. Hij had het aanzien van de rechtspraak geschaad. Westenberg was in 2009 al met vervroegd pensioen gegaan nadat gebleken was dat hij in de Chipshol-zaak onder ede gelogen had.

Over de handelwijze van Kalbfleisch liet de Raad zich niet uit. Maar had hij als voormalig rechter niet kunnen weten dat het tegen de regels was om Westenberg in te huren? Waren er geen andere specialisten? Waarom kwam hij bij Westenberg terecht? In zijn verhoor vorig jaar marginaliseerde Kalbfleisch zijn relatie met Westenberg. Ze hadden geen speciale vriendschap. Westenberg was een of twee keer bij hem thuis geweest. Kalbfleisch: Verder gingen wij privé niet met elkaar om. We hadden ook andere leefwerelden of netwerken.

De Chipsholzaak Eind jaren tachtig kocht Jan Poot ongeveer 600 hectare grond rond de luchthaven Schiphol om die in de toekomst te ontwikkelen. Hij werkte samen met zakenpartner Harry van Andel. In 1994 kregen ze ruzie. Poot wilde de grond houden om te ontwikkelen. Van Andel wilde de grond zo snel mogelijk doorverkopen en de winst pakken. Ze belandden bij de rechtbank in Den Haag voor rechter Hans Westenberg. Westenberg oordeelde in 1996 zó dat Poot de zeggenschap over de grond kwijtraakte. Van Andel begon daarna de grond te verkopen. In 2000 vernietigde het gerechtshof in Den Haag het vonnis van Westenberg. Van Andel had toen al 300 van de 600 hectare verkocht. Van Andel en Poot besloten na het vonnis van het gerechtshof om de zaak te schikken. De 300 hectare grond die nog over was, verdeelden ze. Daarna begon de familie Poot allerlei juridische gevechten omdat ze door rechter Westenberg bewust zou zijn benadeeld. De anonieme brief J. W. Westenberg en P. Kalbfleisch waren ongeveer twintig jaar geleden collega's bij de rechtbank Haarlem, te weten in de functie van rechter. Beiden - collega's dus en inmiddels ook bevriend geraakt - hebben gesolliciteerd bij de rechtbank Den Haag en zijn daar vlak na elkaar tot vicepresident benoemd. Dikke vrienden van Kalbfleisch zijn de broers Harry en Jan-Jonathan van Andel, daar deed Kalbfleisch - die talloze nevenfuncties had - ook zaken mee. Toen de heren Van Andel met de zaak in de problemen raakten, hebben zij Kalbfleisch benaderd en hem om een oplossing gevraagd. Omdat hij deze zaak zelf wegens belangenverstrengeling en vriendschap met de Van Andels niet kon doen, heeft hij zijn collega en vriend Westenberg gevraagd deze zaak als rechter te behandelen en zo is het ook gegaan. Geen haan die daar naar zou kraaien en zo kon er ook nog invloed worden uitgeoefend.

Info: Rectificaties / gerectificeerd Correcties & aanvullingen In het artikel Loog Kalbfleisch of zijn liefje? (13 april, pagina 29) wordt de scheidend bestuursvoorzitter van de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa), Pieter Kalbfleisch, een VVD'er genoemd. Kalbfleisch is echter aan geen enkele politieke partij verbonden.
Foto-onderschrift: NMa-voorzitter Pieter Kalbfleisch, op een foto uit 2006.

Op dit artikel rust auteursrecht van NRC Handelsblad BV, respectievelijk van de oorspronkelijke auteur.

De affaire Westenberg

Waar gaat de affaire Hans Westenberg over?

17 oktober 2014

Westenberg loog weer tijdens hoger beroep in Arnhem

Poot: meinedige oud-rechter Westenberg roept meer vragen op

Is de affaire Westenberg, over de liegende vice-president van de Haagse rechtbank, het topje van een ijsberg?
Staat die zaak niet voor "een ernstige cultuurfout van de Haagse rechtbank", zoals de Nationale Ombudsman zich afvroeg, omdat niemand daar ooit vrijwillig met de waarheid naar voren wilde komen?

Lees verder »

Aangifte tegen Westenberg

Lees de aangifte tegen Hans Westenberg

Chipshol heeft aangifte gedaan tegen Westenberg

Lees hier de aangifte »